محمد بيومي مهران ( مترجم : سيد محمد راستگو )
103
بررسى تاريخى قصص قرآن ( فارسى )
« آمن حوتپ » دوم كه [ هيچ يك از دشوارىهاى و پيچيدگىهاى روزگار هيكسوسيان را ندارد ] ، هيچ يك از وقايع نگاران آن دوره چنين مطلبى را ابراز نكردهاند . و اما ديدگاه « گروسمان » - كه روزگار رويدادها را بسيار فشرده و كوتاه مىكند . براى نمونه دورهء 430 سالهء ماندگارى اسرائيليان در مصر را 215 سال مىشمارد و در اين ديدگاه تنها به تفسيرها و برداشتهايى ويژه از گزارشهايى ويژه بسنده مىكند و ديگر گزارشها و برداشتها را دانسته ، ناديده مىگيرد - گذشته از آن كه او خود ، آمدن اسرائيليان به مصر را در سال 1300 پيش از ميلاد گفته است و بيرون رفتن ايشان از آنجا را در 1230 پيش از ميلاد و دوران ماندگاريشان را هفتاد سال پنداشته است و اين با هيچ يك از گزارشهاى عبرى همخوانى ندارد و در يك كلمه ، داستان چنان كه « گروسمان » مىگويد ، يكسره با همهء گزارشهاى يهودى در ناسازگارى است ؛ به ويژه دربارهء آمدن و رفتن آنان به مصر و از مصر . از همهء آنچه گفته آمد ، آشكار مىشود كه تنها روزگار هيكسوسيان و نه هيچ روزگار ديگرى ، روزگارى است كه اسرائيليان به مصر آمدهاند .